Cháy lá sầu riêng là tình trạng phổ biến nhất trong giai đoạn làm bông và nuôi trái. Đây là thời điểm cây dễ suy kiệt, mất sức và nhạy cảm với các tác nhân gây hại. Khi lá bị cháy, quá trình quang hợp suy giảm, cây yếu dần và năng suất bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Vì vậy, bà con cần nắm rõ nguyên nhân cháy lá sầu riêng để xử lý đúng cách.

Vì sao sầu riêng giai đoạn mang trái thường bị cháy lá?

Giai đoạn mang trái khiến cây dồn toàn bộ dinh dưỡng để nuôi hoa và trái. Lúc này sức đề kháng giảm nên cây dễ bị tác động bởi nắng nóng, thiếu nước, nấm bệnh và đất suy thoái. Lá bắt đầu khô từ đầu lá, tiến tới cháy mép và lan vào giữa lá. Nếu không xử lý kịp thời, cây có thể rụng lá hàng loạt.

Cháy lá sầu riêng do thiếu nước

Thiếu nước là nguyên nhân phổ biến nhất, đặc biệt trong mùa khô hoặc khi độ ẩm đất thấp.

Khi rễ không đủ nước, lá sẽ:

• Khô từ chóp lá
• Cháy lan dần vào bên trong
• Cháy cả lá non và lá già

Nếu kéo dài, cây dễ rụng trái non, tán suy yếu và giảm khả năng hồi phục sau thu hoạch.

Đất suy thoái và nhiễm độc gây chết lá

Nhiều vườn dùng nhiều phân vô cơ, thuốc hóa học hoặc lạm dụng paclobutrazol dẫn đến:

• pH đất giảm mạnh
• Đất bị chai cứng
• Rễ tơ chết dần
• Khả năng hút nước và dinh dưỡng giảm

Khi bộ rễ suy yếu, lá bắt đầu cháy mép, khô giòn và rụng nhanh hơn trong giai đoạn nuôi trái.

Cháy lá do bộ rễ bị tổn thương

Trong giai đoạn tăng chất lượng trái, nhiều nhà vườn bón quá nhiều Kali hoặc bón sai thời điểm. Điều này gây:

• Cháy lông hút
• Rễ non bỏng phân
• Rễ giảm khả năng hút nước

Hậu quả là lá khô nhanh, cháy mép, cháy rìa và rụng hàng loạt, nhất là khi sắp thu hoạch.

Nấm bệnh gây cháy lá sầu riêng

Hai tác nhân phổ biến tấn công lá là:

• Rhizoctonia solani
• Colletotrichum zibethinum (thán thư)

Biểu hiện dễ nhận biết:

• Vết bệnh nâu đen
• Mép lá khô loang
• Lá rụng nhanh

Ngoài ra, tuyến trùng và nấm Phytophthora gây vàng lá, thối rễ cũng khiến cháy lá tăng mạnh ở giai đoạn mang trái.

Tác hại của hiện tượng cháy lá sầu riêng giai đoạn nuôi trái

Cháy lá khiến diện tích quang hợp giảm, cây không tạo đủ năng lượng để nuôi trái. Kết quả:

• Trái nhỏ, kém chất lượng
• Giảm năng suất rõ rệt
• Cây suy yếu sau thu hoạch, thời gian phục hồi kéo dài
• Dễ bị sâu bệnh tấn công

Nếu lá rụng nhiều, cây có nguy cơ mất sức và giảm sản lượng ở mùa sau.

Giải pháp phòng trừ và khắc phục cháy lá sầu riêng

 Duy trì độ ẩm đất ổn định

• Tưới đủ nước trong mùa khô
• Che phủ gốc bằng hữu cơ để giữ ẩm
• Không để cây thiếu nước đột ngột

Tăng cường dinh dưỡng – đặc biệt trung vi lượng

Bón phân lá hoặc phân gốc chứa:

• Canxi
• Magie
• Bo
• Kẽm

Những dưỡng chất này giúp lá dày, khỏe, tăng sức chống chịu.

Tái tạo đất và phục hồi bộ rễ

• Tăng cường phân hữu cơ
• Bổ sung chế phẩm vi sinh
• Hạn chế lạm dụng phân vô cơ và paclobutrazol

Bón vôi định kỳ để nâng pH

Bón sau mỗi vụ thu hoạch giúp đất trung hòa lại, giảm độc tố và cải thiện hệ rễ tơ.

Phòng nấm bệnh theo định kỳ

Trong mùa mưa, cần phun phòng các nấm gây cháy lá để giảm tốc độ lây lan

Kết luận

Cháy lá sầu riêng là hiện tượng nghiêm trọng và ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất nếu không xử lý kịp thời. Nắm rõ nguyên nhân và áp dụng đúng giải pháp trong từng giai đoạn sẽ giúp cây phục hồi nhanh, giữ bộ lá khỏe và nuôi trái ổn định đến cuối vụ.

>> Xem thêm: Kỹ thuật chăm sóc cây cà phê sau thu hoạch