Sầu riêng rụng sinh lý là hiện tượng trái non rụng tự nhiên sau khi cây đã thụ phấn và bắt đầu hình thành trái. Đây là cơ chế tự điều chỉnh của cây nhằm loại bỏ những trái yếu, dị dạng hoặc không được thụ phấn hoàn toàn.

Thông thường, hiện tượng này xuất hiện khoảng 3 – 7 ngày sau khi xổ nhụy. Khi đó, cây sẽ giữ lại những trái khỏe mạnh nhất để tập trung dinh dưỡng nuôi trái.

Tuy nhiên, nếu sầu riêng rụng sinh lý diễn ra quá mạnh, vượt mức bình thường, năng suất vườn có thể giảm đáng kể. Việc hiểu rõ nguyên nhân và áp dụng biện pháp chăm sóc phù hợp sẽ giúp nhà vườn giảm rụng trái non và tăng tỷ lệ đậu trái.

Sầu riêng rụng sinh lý mấy lần trong một vụ?

Sau khi hoa thụ phấn thành công, cây sầu riêng thường trải qua 3 đợt rụng sinh lý chính trong khoảng 60 ngày đầu.

Đợt rụng thứ nhất (7-10 ngày sau xổ nhụy)

Đây là giai đoạn rụng nhiều nhất, thường được gọi là rụng “que diêm”. Trái non mới hình thành nhưng chưa phát triển ổn định nên dễ rụng.

Nguyên nhân chủ yếu là do:

• Thụ phấn không hoàn toàn
• Trái non yếu hoặc dị dạng
• Cây mang quá nhiều trái

Đợt rụng thứ hai (15 – 25 ngày sau đậu trái)

Ở giai đoạn này, cây tiếp tục chọn lọc trái khỏe mạnh. Những trái có cuống nhỏ, méo hoặc phát triển kém sẽ bị loại bỏ.

Khi đó, kích thước trái thường từ trứng cút đến trứng gà.

Đợt rụng thứ ba (30 – 40 ngày sau đậu trái)

Đây là đợt rụng cuối cùng. Cây loại bỏ những trái phát triển kém hoặc bị ảnh hưởng bởi điều kiện thời tiết bất lợi.

Việc sầu riêng rụng sinh lý theo từng đợt là hiện tượng bình thường. Tuy nhiên nếu rụng quá nhiều, nhà vườn cần kiểm tra lại chế độ chăm sóc.

Nguyên nhân khiến sầu riêng rụng sinh lý nhiều

Có nhiều yếu tố khiến sầu riêng rụng sinh lý mạnh hơn bình thường. Trong đó, các nguyên nhân phổ biến nhất gồm:

Cây ra đọt non khi đang nuôi trái

Khi cây đi đọt trong giai đoạn nuôi trái non, dinh dưỡng sẽ tập trung nuôi đọt thay vì nuôi trái.

Sự cạnh tranh dinh dưỡng này khiến trái non không đủ dưỡng chất để phát triển và dễ rụng.

Hiện tượng này thường xảy ra ở:

– Cây tơ

– Cây có bộ lá chưa ổn định

– Cây bón đạm cao

Sốc thời tiết và chế độ nước tưới

Giai đoạn sau xổ nhụy rất nhạy cảm với sự thay đổi môi trường.

Một số tình huống dễ gây sầu riêng rụng sinh lý gồm:

– Mưa lớn sau thời gian khô hạn

– Tưới quá nhiều nước gây úng rễ

– Để đất khô rồi tưới dồn dập

Sự thay đổi đột ngột này làm cây bị sốc sinh lý, khiến trái non dễ rụng hàng loạt.

Thiếu dinh dưỡng trung và vi lượng

Trong giai đoạn giữ trái, cây sầu riêng cần nhiều Canxi và Bo. Hai nguyên tố này đóng vai trò quan trọng:

– Canxi: giúp cuống trái chắc khỏe

– Bo: hỗ trợ thụ phấn và vận chuyển dinh dưỡng

Khi thiếu các dưỡng chất này, cuống trái yếu và dễ hình thành tầng rời, làm trái rụng sớm.

Sâu bệnh tấn công trái non

Một số đối tượng gây hại phổ biến gồm:

– Bọ trĩ

– Rệp sáp

– Nấm gây thối cuống

Khi trái non bị tổn thương, cây sẽ tự loại bỏ để tiết kiệm năng lượng nuôi trái khỏe mạnh.

Cơ chế tự điều chỉnh tự nhiên của cây

Trong tự nhiên, cây luôn có cơ chế tự cân bằng dinh dưỡng.

Những trái có đặc điểm sau thường bị loại bỏ: Trái méo mó; trái dị tật; trái thụ phấn kém; trái phát triển chậm.

Đây chính là hiện tượng sầu riêng rụng sinh lý tự nhiên.

Biện pháp hạn chế sầu riêng rụng sinh lý sau xổ nhụy

Để hạn chế sầu riêng rụng sinh lý, nhà vườn cần áp dụng các biện pháp chăm sóc đồng bộ.

Quản lý đọt non trước khi cây xổ nhụy

Trước khi hoa nở khoảng 7 – 10 ngày, cần kiểm tra tình trạng đọt non. Nếu cây đang nhú đọt, nên xử lý làm già lá để ổ định sinh trưởng.

Việc kiểm soát đọt giúp:

– Hạn chế cạnh tranh dinh dưỡng

– Tăng tỉ lệ đậu trái

– Giảm rụng trái non

Điều chỉnh chế độ tưới nước hợp lý

Trong giai đoạn xổ nhụy, lượng nước tưới nên giảm khoảng 30 – 50% so với bình thường.

Một số lưu ý quan trọng:

– Tưới nước vào buổi sáng sớm

– Không tưới quá nhiều gây úng

– Không để đất khô hạn kéo dài

Mục tiêu là duy trì độ ẩm đất ổn định, giúp cây phát triển khỏe và hạn chế rụng trái.

Bổ sung dinh dưỡng giữ trái

Sau khi xổ nhụy đạt khoảng 70 – 80%, nên bổ sung dinh dưỡng giúp cuống trái chắc khỏe.

Các dưỡng chất quan trọng gồm: Canxi, Bo, Vi lượng tổng hợp. Việc bổ sung đúng thời điểm sẽ giúp tăng độ bền cuống – giảm hình thành tầng rời – hạn chế rụng trái non.

Phòng sâu bệnh sớm

Nhà vườn nên kiểm tra định kỳ 3 – 5 ngày một lần để phát hiện sâu bệnh kịp thời. Các biện pháp nên áp dụng:

– Phun phòng nấm trước khi hoa nở

– Kiểm soát bọ trĩ và rệp sáp

– Giữ vườn thông thoáng

Việc phòng bệnh sớm giúp bảo vệ hoa và trái non tốt hơn.

Một số lưu ý giúp giảm rụng sinh lý sầu riêng

Trong giai đoạn sau xổ nhụy, nhà vườn cần chú ý:

– Không bón phân đạm cao dễ kích thích đọt non

– Không để cây thiếu nước rồi tưới dồn

– Không kích thích sinh trưởng mạnh

– Theo dõi vườn thường xuyên

Khi cây được chăm sóc đúng kỹ thuật, hiện tượng sầu riêng rụng sinh lý sẽ giảm đáng kể.

 

Sầu riêng rụng sinh lý sâu xổ nhụy là hiện tượng tự nhiên của cây trong giai đoạn chọn lọc trái. Tuy nhiên, nếu rụng trái quá nhiều có thể ảnh hưởng lớn đến năng suất vườn.

Để hạn chế tình trạng này, nhà vườn cần quản lý đọt non trước khi xổ nhụy; Tưới nước hợp lý; Bổ sung Canxi và Bo đúng thời điểm; Phòng sâu bệnh chủ động.

Khi áp dụng đồng bộ các biện pháp trên, vườn sầu riêng sẽ tăng tỉ lệ đậu trái, giảm rụng trái non và nâng cao năng suất bền vững.

 

• Xem thêm: Cách trị tuyến trùng trên cây sầu riêng hiệu quả
• Xem thêm: Chặn đọt sầu riêng khi nào? Cách chặn đọt sầu riêng hiệu quả, an toàn
• Xem thêm: Cơi đọt sầu riêng không đồng đều: Nguyên nhân và cách xử lý
• Xem thêm: Sầu riêng vàng lá cháy lá, phòng ngừa như thế nào cho hiệu quả?